Werk je met patiëntgegevens of andere persoonlijke gezondheidsinformatie? Dan moet informatiebeveiliging aantoonbaar op orde zijn. NEN 7510 helpt om dat gestructureerd in te richten.
QVOX helpt zorgorganisaties en andere organisaties in de zorgketen bij het opzetten, verbeteren en aantoonbaar maken van een werkend informatiebeveiligingsmanagementsysteem. Praktisch, overzichtelijk en passend bij de organisatie.
Wat is NEN 7510?
NEN 7510 is de norm voor informatiebeveiliging in de zorg. De norm helpt organisaties om vertrouwelijkheid, integriteit en beschikbaarheid van gezondheidsinformatie beheerst te organiseren. Daarbij gaat het niet alleen om IT-maatregelen, maar ook om sturing, verantwoordelijkheden, risicoafwegingen, audits en verbetering.
De norm sluit aan op de opzet van ISO 27001, maar is uitgewerkt voor de zorgpraktijk. Juist dat maakt NEN 7510 relevant voor organisaties die werken met medische gegevens, cliëntinformatie en andere gevoelige gezondheidsinformatie.
Voor wie is NEN 7510 relevant?
NEN 7510 is relevant voor zorginstellingen en andere organisaties die persoonlijke gezondheidsinformatie verwerken. Dat geldt niet alleen voor zorgaanbieders, maar ook voor andere partijen in de zorgketen, zoals leveranciers, gemeenten en dienstverleners die toegang hebben tot deze gegevens of die verwerken in systemen en processen.
In de praktijk is NEN 7510 vooral relevant als:
- medische of cliëntgegevens worden verwerkt;
- gegevens worden uitgewisseld met zorgverleners of ketenpartners;
- informatiebeveiliging aantoonbaar moet zijn richting IGJ, opdrachtgevers of samenwerkingspartners;
- certificering nodig is voor vertrouwen, contracten of aanbestedingen;
- een organisatie al met ISO 27001 werkt en een zorgspecifieke verdieping nodig heeft.
NEN 7510 en ISO 27001: wat is het verschil?
ISO 27001 is de internationale basisnorm voor een managementsysteem voor informatiebeveiliging. NEN 7510 bouwt daarop voort, maar maakt de norm specifiek voor de zorg. De structuur is vergelijkbaar, maar NEN 7510 sluit beter aan op de context van persoonlijke gezondheidsinformatie, zorgprocessen en sectorale eisen.
Voor zorgorganisaties is ISO 27001 alleen daarom vaak niet genoeg. Er is meestal een norm nodig die beter past bij de eisen uit de zorgpraktijk. NEN benoemt ook expliciet de relatie met onder meer Wabvpz, Wegiz en de komende Cyberbeveiligingswet als Nederlandse implementatie van NIS2.
Wat vraagt NEN 7510 in de praktijk?
NEN 7510 vraagt om meer dan losse beveiligingsmaatregelen. De norm vraagt om een samenhangende aanpak. Dat betekent onder meer:
- een duidelijke scope;
- inzicht in risico’s;
- beleid en verantwoordelijkheden;
- passende technische en organisatorische maatregelen;
- logging, toegangsbeheer en incidentmanagement waar nodig;
- interne audits en evaluatie;
- aantoonbare verbetering.
De kern is dat informatiebeveiliging niet afhankelijk mag zijn van losse acties of individuele kennis. Het moet zijn ingebed in hoe de organisatie werkt en stuurt.
Waar organisaties vaak op vastlopen
Organisaties die NEN 7510 invoeren lopen vaak vast op:
- Te veel aandacht voor techniek
Veel organisaties starten bij tools en maatregelen. Denk aan MFA, logging of back-ups. Belangrijk, maar zonder goede scope, eigenaarschap en risicobeoordeling blijft het los zand. - Onduidelijke scope
Niet altijd is scherp welke onderdelen, locaties, processen of systemen binnen de certificering vallen. Dat maakt het traject onnodig lastig. - ISO 27001-basis, maar nog niet zorgspecifiek
Soms is er al een ISMS, maar ontbreekt de vertaling naar de zorgcontext. Dan lijkt er veel te staan, terwijl de aansluiting op NEN 7510 nog te dun is. - Te weinig auditbewijs
Beleid en procedures zijn vaak wel aanwezig. Alleen ontbreekt bewijs dat maatregelen werken, worden gevolgd en periodiek worden geëvalueerd. - Informatiebeveiliging ligt bij één persoon
Als alles rust op één security officer, privacy officer of IT-manager, wordt borging kwetsbaar. NEN 7510 vraagt juist om bredere sturing en duidelijke verantwoordelijkheden.
Zo werkt een NEN 7510-traject
Een goed traject begint met inzicht. Welke gegevens worden verwerkt? Welke systemen en processen zijn kritisch? Welke eisen gelden vanuit wetgeving, toezicht, klanten en de organisatie zelf?
1. Scope en uitgangssituatie bepalen
We brengen in beeld wat onder de certificering moet vallen, wat al staat en waar de grootste hiaten zitten.
2. Risico’s en maatregelen in beeld brengen
Daarna volgt de analyse van risico’s, afhankelijkheden en bestaande beheersmaatregelen. Zo wordt duidelijk wat nodig is en wat niet.
3. ISMS inrichten en aanscherpen
We helpen bij het opzetten of verbeteren van het managementsysteem. Denk aan beleid, rollen, verantwoordelijkheden, risicobehandeling, documentatie en aantoonbaarheid.
4. Interne audit en managementreview
Voor certificering moet duidelijk zijn dat het systeem niet alleen bestaat, maar ook werkt. Interne audits en managementreview zijn daarbij vaste onderdelen.
5. Voorbereiding op certificering
Tot slot begeleiden we de organisatie richting de externe audit. We helpen bij de voorbereiding, het ordenen van bewijs en het scherp krijgen van resterende aandachtspunten.
Actuele normstatus
De actuele versies NEN 7510-1:2024 en NEN 7510-2:2024 zijn op 16 december 2024 gepubliceerd. NEN meldt daarnaast dat organisaties die al gecertificeerd zijn vanaf publicatie van het geactualiseerde certificatieschema twee jaar de tijd krijgen om over te stappen, waardoor bestaande certificaten uiterlijk 20 februari 2027 moeten zijn omgezet naar certificering tegen NEN 7510:2024.
Dat maakt het belangrijk om niet alleen naar de inhoud van het systeem te kijken, maar ook naar timing, overgang en auditplanning.
Wat levert NEN 7510 op?
NEN 7510 helpt om informatiebeveiliging in de zorg beter te organiseren en beter aan te tonen. Dat levert meestal op:
- meer grip op risico’s en verantwoordelijkheden;
- betere bescherming van patiënt- en cliëntgegevens;
- duidelijkere sturing op informatiebeveiliging;
- meer rust richting audits en inspecties;
- sterkere basis voor samenwerking, contracten en vertrouwen;
- betere aansluiting op andere kaders, zoals ISO 27001 en Cyberbeveiligingswet (NIS2).
De echte winst zit niet alleen in het certificaat, maar in een organisatie die informatiebeveiliging structureel beter beheerst.
Hoe QVOX ondersteunt bij NEN 7510 certificering
QVOX ondersteunt organisaties bij NEN 7510 op een manier die past bij de scope, de zorgcontext en de beschikbare capaciteit. Dat kan gaan om training en opleiding, tijdelijke projectondersteuning, interim inzet, begeleiding richting certificering of een beheercontract op maat.
De ondersteuning kan bestaan uit een nulmeting of GAP-analyse, het opzetten of verbeteren van een ISMS, het aanscherpen van governance, risicomanagement, rollen, processen en documentatie, en het selecteren en invoeren van passende beheersmaatregelen. Ook ondersteunt QVOX bij interne audits, managementreview en de voorbereiding op de certificerende audit.
Daarbij sluit QVOX aan op de manier waarop de organisatie al werkt. Bijvoorbeeld met bestaande tooling zoals Microsoft 365 SharePoint, AFAS Control Framework, of met eigen applicaties als dat beter past.
De adviseurs van QVOX werken vanuit teamverband. Zo blijven rollen zuiver, is er scheiding tussen advies en interne audit en blijft de continuïteit in het traject geborgd. QVOX is gecertificeerd volgens ISO 9001 en ISO 27001 en ondersteunt sinds 1996 organisaties die behoefte hebben aan praktische en betrouwbare begeleiding.
Waarom organisaties voor QVOX kiezen
QVOX werkt vanuit vertrouwen en sluit aan op de doelen van de organisatie. We brengen snel terug wat echt belangrijk is, maken complexe vraagstukken beheersbaar en nemen verantwoordelijkheid in de uitvoering. Ook wanneer een traject onder tijdsdruk staat of inhoudelijk lastig is.
